Strony

Top Menu

SZTUKA

DESIGN

Franciszek Pieczka - legenda polskiego kina i teatru

Polacy pokochali go za rolę Gustlika w "Czterech pancernych i psie". Grał role w najważniejszych filmach polskiej kinematografii tj. "Wesele", "Chłopi", "Ziemia obiecana" i wiele wiele innych. Franciszek Pieczka to legenda polskiego kina i teatru.

 
Franciszek Pieczka, 2013 (Fot. AGATA GRZYBOWSKA/AG)

DZIECIŃSTWO 
Franciszek Pieczka urodził się 18 stycznia 1928 roku w Godowie, małej wiosce koło Wodzisławia Śląskiego. W Godowie był organistą w miejscowym kościele i pracował na roli. Tak wspominał swoje dzieciństwo w jednym z wywiadów:
Ja urodziłem się niedaleko kościoła. Mój ojciec przez całe lata był kościelnym. Ja sam przez pewien czas grywałem na organach. Całe moje dzieciństwo związane było z domem, w którym się urodziłem. Było nas sześcioro rodzeństwa. Ja jako najmłodszy najmniej pracowałem fizycznie, ale jak trzeba było, też kosiłem zboże kosą. W końcu trzeba było odrabiać pole. To była albo spółdzielnia, albo jeszcze majątek hrabiego, już teraz dobrze nie pamiętam. Kosiarze szli jeden za drugim. Ja byłem w środku. Nie mogłem zwalniać, bo ten z tylu nogi by mi podciął! Miałem na stopach krwawe odciski, ale koledzy taty mówili mu: „Ale syn ma krzepę!”. A po prostu uciekałem, bo balem się, że mi nogi podetną!

Ważną rolę w jego życiu od najmłodszych lat zajmowało kino. Chodził pieszo na seanse kinowe do Wodzisławia albo czeskiej Zawady, 10 -15 kilometrów od domu. Gdy tak się wymykał tata lał go pasem po gołym tyłku. Rodzice nie wspierali zainteresowań syna. Po maturze młody Franciszek Pieczka postanowił zostać aktorem, chociaż droga do spełnienia marzeń nie była prosta.

Franciszek Pieczka, "Żywot Mateusza"

PRACA I STUDIA
Mało osób wie, iż Franciszek Pieczka swego czasu musiał pracować jako górnik. Jednak nie chciał wykonywać tego zawodu tak jak ojciec i dziadek.
Urodziłem się na Śląsku, ojciec pracował na kopalni przez ponad 40 lat. Miałem sześcioro rodzeństwa. To nie były łatwe czasy, a młodzi ludzie bardzo wcześnie dowiadywali się, jak wygląda ciężka praca. Była taka górnicza tradycja, że syn górnika idzie w ślady ojca. Ja tak zrobiłem. Zszedłem pracować pod ziemię. Był rok 1946. Praca była bardzo ciężka i niebezpieczna. Była taka choroba zawodowa, pylica. I trzej moi koledzy, z którymi wówczas pracowałem, potem na nią zmarli. Gdyby więc moje życie potoczyło się inaczej i zostałbym na stałe w kopalni, to pewnie dziś już by mnie nie było... Zacząłem się uczyć w Uniwersyteckim Studium Przygotowawczym w Katowicach. Jego ukończenie dawało miejsce na każdej uczelni. Poszedłem na studia na Politechnikę Gliwicką, ale po miesiącu uciekłem do Warszawy, do szkoły teatralnej.
 
Franciszek Pieczka,”Potop”, 1974

TEATR I FILM

W 1954 roku Franciszek Pieczka ukończył PWST w Warszawie (dzisiaj Akademia Teatralna im. Aleksandra Zelwerowicza w Warszawie).  Pierwsze kroki jako aktor stawiał na scenach teatrów, m.in. Dolnośląskiego w Jeleniej Górze i Ludowego w Nowej Hucie. W 1964 roku zaczął pracować w Teatrze Powszechnym, z którym był związany przez 50 lat! Na dużym ekranie zadebiutował w 1954 roku, epizodyczną rólką w "Pokoleniu" Wajdy.
Byłem tam właściwie statystą, graliśmy z Wiesławem Gołasem dwóch Niemców z patrolu. Naszym głównym zadaniem było sikać pod latarnię. Stojąc z karabinami uskutecznialiśmy tę swoją fizjologię.

 W latach 60 zagrał m.in. w filmach "Matka Joanna od Aniołów", "Rękopis znaleziony w Saragossie" czy "Chudy i inni". Potem przyszedł serial "Czterej pancerni i pies", kręcony w latach 1966-70. Głównym aktorom, w tym Pieczce grającego wysokiego i silnego Gustlika, przyniósł szaleńczą popularność.
 
Franciszek Pieczka, "Czterej Pancerni i Pies"
 W 1967 r. zagrał rolę Matisa w "Żywocie Mateusza", nagrodzoną Srebrny Hugonem w Chicago na Międzynarodowym Festiwalu Filmowym. W następnych latach występował w "Perle w koronie" (1971), nagrodzonej na festiwalu w Łagowie, w "Kaprysach Łazarza" (1972). Pieczka brał udział w ekranizacjach dzieł literatury polskiej - w "Chłopach", "Weselu" (obydwa 1972), "Potopie" i "Ziemi obiecanej" (1974).W latach 80. Franciszek Pieczka zagrał m. in. w "Królowej Bonie" (1980) i Epitafium dla Barbary Radziwiłłówny" (1982), w "Konopielce" (1981), w "Blisko, coraz bliżej" (1982), w "Matce królów' (1982), "Wiernej rzece" (1983), "Dziewczętach z Nowolipek" (1985). 

Franciszek Pieczka w filmie "Jańcio Wodnik", reżyseria: Jan Jakub Kolski,

 W latach 90. stworzył kilka wybitnych kreacji, m. in. w obsypanym nagrodami "Jańciu Wodniku" (1993). W Gdańsku-Gdyni na Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych Pieczka otrzymał nagrodę za pierwszoplanową rolę męską (1993), w Swietłogorsku (Międzynarodowy Festiwal Filmów Krajów Nadbałtyckich) nagrodę za rolę męską (1994), a w Moskwie (Międzynarodowy Festiwal Filmów Słowiańskich i Prawosławnych) także nagrodę aktorską za główną rolę męską (1995). Grał u najwybitniejszych polskich reżyserów - od Wajdy, przez Kieślowskiego, Kolskiego, Hasa, Leszczyńskiego, aż po Kutza.

Prześlij komentarz

Copyright © ACH TAK!. Designed by OddThemes & SEO Wordpress Themes 2018