Strony

Top Menu

SZTUKA

DESIGN

Pierwsze Polskie czasopismo - Merkuriusz Polski z XVII wieku!

3 stycznia 1661, w Krakowie ukazał się pierwszy numer "Merkuriusza Polskiego Ordynaryjnego", najstarszej periodycznej gazety w języku polskim. Czasopisma, w którym obok informacji o polityce wewnętrznej i zagranicznej pojawiały się doniesienia o kanciarzach, którzy oszukali angielskiego monarchę.

Strona tytułowa "Merkuriusza", foto: wikimedia commons/dp
Pomysł jego wydawania narodził się na dworze króla Jana Kazimierza i jego żony Ludwiki Marii Gonzagi. Potop szwedzki ukazał słabości polskiego ustroju. W czasie nadchodzących sejmów król postanowił powalczyć o reformę Rzeczypospolitej. Czasopismo przekazujące poglądy stronnictwa dworskiego oraz mobilizujące opinię szlachecką miało mu w tym pomóc. Inspiratorem pisma był marszałek nadworny koronny, a także pisarz polityczny i satyryk, Łukasz Opaliński. Jego redaktorem został sekretarz królewski Hieronim Pinocci, osiadły w Polsce Włoch, który w latach 1646–1660 wydawał w Krakowie i Warszawie pisane gazetki tygodniowe z wiadomościami z kraju i zagranicy. Stroną techniczną czasopisma zajął się drukarz i księgarz Jan Aleksander Gorczyn, który następnie objął stanowisko redaktora warszawskiego. W końcu grudnia 1660 roku król wydał przywilej na wydawanie czasopisma o barokowej nazwie „Merkuriusz Polski dzieje wszystkiego świata w sobie zamykający dla informacyjej pospolitej”. 

Jan Kazimierz, malarz polski, 2. poł. XVII w., ze zbiorów Muzeum Pałacu Króla Jana III w Wilanowie; fot. Z. Reszka

Nakład "Merkuriusza" oscylował między 100 a 250 egzemplarzami. Gazeta drukowana była początkowo w Krakowie, a od 27 numeru – w Warszawie. "Merkuriusz" ukazywał się w formacie 17 na 20 cm, czyli nieznacznie mniejszym, niż dzisiejszy format A4. Czasopismo "eksportowano" za granicę, m.in. do Wiednia i Rzymu, na potrzeby odbiorcy zagranicznego Pinocci redagował włoskojęzyczną mutację "Merkuriusza". Ukazywał się do 22 lipca 1661.




Copyright © ACH TAK!. Designed by OddThemes & SEO Wordpress Themes 2018